Prostat kanseri, erkeklerde sık görülen kanser türlerinden biridir. Yaş ilerledikçe görülme olasılığı artar ve özellikle orta yaş sonrası dönemde prostat sağlığının değerlendirilmesi önem kazanır.
Dünya genelinde prostat kanseri, erkeklerde en sık tanı alan kanserlerden biridir. Türkiye’de de erkeklerde sık görülen kanserler arasında üst sıralarda yer almaktadır.
Dünyada Prostat Kanseri Sıklığı
Uluslararası kanser verilerine göre prostat kanseri, dünya genelinde erkeklerde önemli bir sağlık sorunudur. 2022 yılı tahminlerinde yaklaşık 1,5 milyon erkeğe yeni prostat kanseri tanısı konulduğu bildirilmiştir.
Prostat kanserinin görülme sıklığı ülkeler arasında değişebilir. Bu farklılıkta yaş dağılımı, genetik özellikler, PSA değerlendirme uygulamaları ve sağlık hizmetlerine erişim gibi faktörler etkili olabilir.
Türkiye’de Prostat Kanseri Ne Kadar Yaygındır?
Türkiye’ye ait 2022 yılı tahminlerinde prostat kanseri, erkeklerde akciğer kanserinden sonra en sık görülen ikinci kanser türü olarak yer almaktadır.
Aynı verilerde bir yıl içinde yaklaşık 17 bin erkeğe prostat kanseri tanısı konulduğu ve prostat kanserinin erkeklerde görülen yeni kanserlerin yaklaşık %13’ünü oluşturduğu belirtilmektedir.
Bu veriler, prostat kanserinin erkek sağlığı açısından değerlendirilmesi gereken önemli hastalıklardan biri olduğunu göstermektedir.
Prostat Kanseri Kimlerde Daha Sık Görülür?
Prostat kanseri riski her erkekte aynı değildir. Risk değerlendirmesinde özellikle şu faktörler önem taşıyabilir:
- Yaşın ilerlemesi
- Baba veya erkek kardeşte prostat kanseri öyküsü bulunması
- Bazı kalıtsal genetik özellikler
- Daha önce PSA yüksekliği saptanmış olması
Aile öyküsü veya kişisel risk faktörleri bulunan erkeklerde, prostat sağlığı değerlendirmesinin ne zaman başlayacağı hekim görüşüyle planlanmalıdır.
Prostat Kanseri Her Zaman Belirti Verir mi?
Hayır. Prostat kanseri erken dönemde herhangi bir belirti vermeyebilir. Bu nedenle yalnızca idrar şikâyeti bulunup bulunmadığına bakarak prostat kanseri riski değerlendirilemez.
İleri değerlendirme gerektirebilecek durumlarda idrar yapma değişiklikleri, idrarda veya menide kan görülmesi, devam eden pelvis ya da kemik ağrıları gibi belirtiler görülebilir. Ancak bu belirtiler iyi huylu prostat büyümesi veya prostat iltihabı gibi farklı hastalıklarda da ortaya çıkabilir.
Erken Değerlendirme Nasıl Yapılır?
Prostat kanseri açısından değerlendirme sürecinde hastanın yaşı, aile öyküsü, şikâyetleri ve genel sağlık durumu dikkate alınır.
Gerekli görülen hastalarda:
- PSA testi,
- Klinik muayene,
- Multiparametrik prostat MR,
- Prostat biyopsisi
gibi yöntemler kullanılabilir.
PSA yüksekliği tek başına prostat kanseri tanısı anlamına gelmez. Multiparametrik prostat MR, prostat içerisindeki şüpheli alanların değerlendirilmesine yardımcı olabilir. Kesin tanı ise gerekli durumlarda biyopsiyle alınan dokuların patolojik incelemesi sonucunda konulur.
Girişimsel Radyolojinin Değerlendirme Sürecindeki Yeri
Girişimsel radyoloji, prostat kanseri şüphesinin araştırılmasında görüntüleme yöntemlerinin kullanılmasına katkı sağlayabilir. Multiparametrik prostat MR ile şüpheli alanlar değerlendirilebilir; uygun hastalarda füzyon prostat biyopsisi ile hedefe yönelik doku örneği alınması planlanabilir.
Prof. Dr. Rahmi Çubuk’un girişimsel radyoloji alanındaki deneyimi, prostat görüntüleme ve görüntüleme eşliğinde gerçekleştirilen tanısal işlemlerin değerlendirilmesi sürecine katkı sağlayabilir.
Kısa Bilgilendirme
Prostat kanseri, dünyada ve Türkiye’de erkeklerde sık görülen kanser türlerinden biridir. Erken dönemde belirti vermeyebileceği için kişisel risk faktörlerinin bilinmesi ve gerekli hastalarda hekim değerlendirmesiyle uygun tanı sürecinin planlanması önemlidir.